Als alle goedkope wijnen nu eens slecht zouden zijn en alle dure goed, dan was het kiezen van de ideale wijn niet zo moeilijk. Maar is dat zo of is dat  niet zo.

Elke wijn heeft zo zijn eigen smaakkenmerken en die moeten passen bij uw wensen. Of dat nu gaat om een flesje van een paar euro bij een eenvoudig vriendenmaal of om een speciale gelegenheidswijn. Wij van de Kaaswaag zorgen voor een goed advies zodat u weet wat u onder de kurk kunt verwachten.

Bij de Kaaswaag kunt u terecht voor vele soorten wijn. 

Wijn is een drank die ontstaat na het vergisten van het sap van druiven. Er zijn verschillende soorten wijn: rode wijn, witte wijn, rosé en mousserende wijn zoals Champagne en Lambrusco. In chemische zin bestaat wijn uit water, suikers, alcohol, resveratrol, quercertine, tannine, koolzuurgas (in mousserende wijnsoorten), hars (in retsina) en andere kleinere stoffen.

Een deskundige op het gebied van wijn noemt men een vinoloog. De oenologie is de tak van de wetenschap die wijn (maken, bewaren, verhandelen, etc.) bestudeert. De universiteit van Bordeaux kent een faculteit oenologie, maar in vrijwel elk wijngebied zijn er landbouwhogescholen waar het maken van wijn wordt onderricht.

Er zijn ook met wijnalcohol versterkte wijnen, zoals Madeira, Port, Sherry en Vermout. Volgens een Frans decreet uit 1907 moet wijn uit het sap van verse of gedroogde druiven bereid worden. Wanneer men het sap van andere vruchten dan druiven laat vergisten, heet het product vruchtenwijn.

Geschiedenis

De wilde wijnstok Vitis vinifera is de wingerdsoort die druiven produceert. Deze wingerd komt uit de Kaukasus. Door deze centrale ligging verspreidde de druif zich snel. In Mesopotamië (het huidige Iran en Irak) zijn bij archeologische opgravingen kruiken van 7000 jaar geleden aangetroffen met sporen van wijn. Wijn werd daar verbouwd in het vruchtbare Tweestromenland (Mesopotamië) van de Tigris en de Eufraat. Door handel met naburige landen (Libanon en Palestina) verspreidde de kennis van de wijnbouw zich. Zodoende kwam deze in het oude Egypte terecht. Al vanaf 3000 v.Chr. hebben de Egyptenaren ons vele afbeeldingen en wijnsporen nagelaten.

Circa 2000 jaar v.Chr. bereikte de druivenstok Griekenland. Op Kreta zijn amforen en een wijnpers gevonden die dateren van 1500 jaar voor onze jaartelling. De kunst van het wijnmaken heeft zich daarna vanuit Griekenland verder verspreid naar Italië, Frankrijk en Spanje. Amforen waren kruiken in aardewerk die gebruikt werden om graan of vloeistoffen in te bewaren. Omdat een amfora te poreus was om wijn in te bewaren werd er hars aan de wijn toegevoegd. Omdat hars de houdbaarheid van wijn kennelijk verbeterde bleven de Griekse wijnbouwers hars aan hun wijnen toevoegen: de retsina was de meest bekende Griekse wijn en wordt nog altijd gemaakt. Een andere reden voor de toevoeging van hars die genoemd wordt, is dat mensen aan de harssmaak gewend zouden zijn geraakt, en deze anders zouden missen. Vanaf 1980 werden moderne vinificatiemethoden in Griekenland geïntroduceerd en appellations contrôlées ingevoerd.

De oude Grieken dronken hun wijn verdund met water, en gebruikten daarvoor een drinkschaal.

De meeste wijngebieden in het huidige Frankrijk (de Elzas is de uitzondering) dateren uit de Romeinse tijd. De wijnbouw kende onder de Romeinen een periode van grote bloei, echter in de vijfde eeuw na Christus stortte het Romeinse Rijk ineen en de meeste wijngaarden werden vernietigd door Germanen en Moren. In het begin van de Middeleeuwen raakte de wijncultuur in verval. Hij kwam weer tot bloei met de komst van het christendom: elk klooster had een eigen wijngaard om miswijn te maken. In de streek van Doornik tot Luik werd in de 10e eeuw wijn gemaakt.

Tot in de 17e eeuw werd hoofdzakelijk jonge wijn gedronken. Door het gebruik van kurk werd het daarna mogelijk wijn langer in flessen te bewaren.

In de periode vanaf 1864 werden duizenden hectaren wijngaarden in Frankrijk vernield door de druifluis (Phylloxera vastatrix). Het onderzoek van Pasteur naar de oorzaken van ziekten van wijn en de methode om wijn te bewaren legde de grondslag voor de oenologie. De Franse wijnbouw werd gered door Europese druivensoorten te enten op Amerikaanse stammen die resistent waren voor de vraatzucht van de druifluis. De Amerikaanse variant bleek namelijk in staat om opnieuw wortelpunten aan te groeien.

Wijn tegenwoordig

Frankrijk kent al lang een systeem waarbij een wettelijk beschermde naam wordt toegestaan als wordt voldaan aan verschillende voorwaarden als wijngebied, wijnstokken die gebruikt worden en eventueel in welke verhouding, maximale opbrengst per hectare en alcoholpercentage. De beste kwaliteit is Appellation d'Origine Contrôlée (A.O.C.) en Vins Délimités de Qualité Supérieure (VDQS) zijn beter dan Vins de Pays. Sinds 1963 heeft Italië een soortgelijk systeem, sinds 1970 ook Spanje.

Hoewel de uitzondering de regel bevestigt, kan over het algemeen gezegd worden: hoe kleiner de appellation hoe beter de wijn. Wijn met de AOC Bordeaux kan bijvoorbeeld uit de volledige Bordeaux komen. De Bordeaux wordt onderverdeeld in grote regio's zoals Médoc en Haut-Médoc, etc. Binnen de Haut-Médoc hebben de beste wijnen een zogenaamde gemeente-appellation zoals Pauillac, Margaux en Saint-Estèphe. Vervolgens is er nog een eregalerij van geklasseerde wijnen, de zogenaamde grands crus. In de Bordeaux is de officiële classificatie in 1855 vastgesteld en werden de beste wijnen, dit gebaseerd op de verkoopprijzen van de voorafgaande jaren, van dat moment in 5 categorieën geplaatst. De wijnen van de hoogste categorie zijn Premier cru. Voorbeelden hiervan: Château Latour, Château Lafite-Rothschild en Château Margaux. In de Bourgogne is de waardering juist omgekeerd: daar zijn de wijngaarden geklasseerd (en dus niet de wijnmakers of châteaux!). De hoogste classificatie is daar grand cru, terwijl de premier cru een classificatie minder betreft.

Vanwege de starheid van het AOC-systeem, de wettelijke bepaling van de druivensoort, de maximale oogstbeperking, etc. gingen veel wijnmakers hun wijn declasseren. Dit proces begon in Italië, toen bepaalde wijnmakers zich vooral beperkt voelden door de voorgeschreven druivensoorten. Zij brachten topwijn op de markt met het meest bescheiden kwaliteitskeurmerk (vino da tavola), maar tegen topprijzen. Boegbeeld hiervan was Sassicaia. Inmiddels hebben sommige van deze wijnen een eigen appellation verkregen.

Tegenwoordig wordt voor wijn in Frankrijk bijna uitsluitend nog het sap van verse druiven gebruikt. Uitzondering is de vin de paille uit de Jura. Na het oogsten worden de druiven een tijd uitgespreid op een laag stro (paille) en door het drogen neemt de concentratie suiker in het sap toe. De recioto della Valpolicella (uit Veneto, Noord-Italië) en de Vin Santo uit Toscane worden op vergelijkbare manier gemaakt.

De grootste producenten van wijn zijn waren Frankrijk, Spanje, Italië, de Verenigde Staten Zuid-Afrika en Argentinië. Momenteel is Australie sterk in opkomst.

Leesvoer voor de wijnliefhebber

WIJNINFORMATIE  (overgenomen uit Wijninfo service)

Frankrijk
Frankrijk is en blijft nog altijd de belangrijkste leverancier voor de Nederlandse markt. Vandaar een speciale uitsplitsing naar gebied.

Alsace - Regen spelbreker
Na een vrij frisse en natte lente, die resulteerde in een laat uitbotten en verdere uitloop, en uitstekende omstandigheden in juni kwamen de wijnstokken op het gebruikelijke tijdstip tot bloei. Dankzij de zonnige maand juli kon zelfs een beetje tijdwinst worden geboekt. In augustus kon droogte voorkomen worden door de wat lagere temperaturen. Bovendien zorgde regenval voor een uitstekende verhouding tussen zuurgraad en suikers. Ook de weersomstandigheden in de eerste helft van september waren ideaal voor een goede rijping. De pluk voor Crémant d'Alsace begon op 11 september, die voor stille wijnen twee weken later. Helaas was toen net een periode met veel regen en vrij hoge temperaturen aangebroken, ideale omstandigheden voor rotting. Vooral bij pinot blanc en riesling leidde dit tot een aanzienlijk verlies in kwantiteit. Snel en selectief plukken was absolute noodzaak. Over het algemeen lijken de wijnen te worden gekenmerkt door een vrij hoge zuurgraad en een kwaliteit die wisselt van poducent tot producent. Alleen wie geen fouten maakte, kon goede wijnen maken. Dankzij een verbetering in de weersomstandigheden na 7 oktober kon een aantal producenten een goede oogst aan vendanges tardives en sélections de grains nobles binnenhalen van riesling, pinot gris en gewurztraminer. De opbrengst van 1.720.00 hectoliter is weliswaar iets hoger dan die van vorig jaar, maar toch lager dan aanvankelijk verwacht.

Champagne - Chardonnayjaar
2006 is een redelijk jaar voor de Champagne. Ook hier was er een afwisseling van warm en koud. In Epernay was het in juli 5,2 graden warmer dan normaal! Voldoende regen zorgde er voor dat geen toestanden als in 2003 optraden waardoor de stofwisseling van de stokken stagneerde. Een strook dorpen in het westelijke deel van de streek kreeg op 4 juli zeer zware schade als gevolg van een vernietigende hagelbui. Het historische kerngebied bleef ongedeerd. September was in de Champagne verre van optimaal en zorgde voor de nodige complicaties. De chardonnay, geplukt vanaf midden september, lijkt het er in 2006 het beste van afgebracht te hebben. De veel gevoeliger pinot noir, die pas een week later geoogst kon worden, wat minder. Kenmerkend voor 2006 zijn vrij lage zuren (7,5 gr/l) bij een goede pH en 'bevredigende' suikerwaarden. Sommige producenten maken een vergelijking met 2002. Naar alle waarschijnlijk goed genoeg om millésimés (wijnen met oogstjaar) uit te brengen.

Loire - Wisselend succes
De Loire heeft in 2006 gemengde resulaten te zien gegeven. Muscadet, Anjou en Touraine hadden te lijden onder het slehte weer en de daaruit vortvloeiende problemen in de wijngaard. Na 15 augustus regende het onophoudelijk. Om gezond fruit te kunnen binnenhalen was men daardoor gewdongen de oogst met 20 tot 30% te beperken. De beste kwaliteit werd bereikt door degenen die hun druiven vroeg plukten, maar de wijnen blijven in rijkdom wel een stuk achter bij die uit 2005. De wijdverspreide grijze rotting betekende dat de edele rotting weinig kans kreeg. De opbrengst van edelzoete liquoreuze wijnen ligt zodoende de helft lager dan normaal. Winnaars zijn dit jaar de appellations van de oostelijke, ver landinwaarts gelegen regio Centre met o.a. Sancerre en Pouilly-Fumé. Sauvignons hier vandaan komen kwalitatief gezien dicht in de buurt van 2005.

Bordeaux - Merlotjaar
Was er in een persbericht in de tweede week van augustus nog sprake van fantastische uitzichten op al weer een 'jaar van de eeuw', nu blijft hoogstens een 'klassiek' jaar over. De schoen wringt hem vooral bij de cabernet sauvignon. Het leek lange tijd allemaal zo mooi dankzij de warmte in juni, juli en september. De gemiddelde temperatuur lag voor het groeiseizoen 2006 zelfs wat hoger dan voor 2005, ondanks de welkome afkoeling in augustus. Het gevolg was een snellere bloei en verkleuring dan gemiddeld. Tot halverwege augustus was het ook een droog seizoen, maar in september ging het al snel van kwaad tot erger. De laatste fase van de rijping was door de teruggekeerde warmte overigens opvallend snel verlopen. Een tweede 2005 leek in de maak. In een paar weken tijd viel echter 300 mm! De droge witte zijn aan deze regendans ontsnapt. Merlot had al op tijd een goede rijpingsgraad, met potentiële alcoholpercentages tot 14,5% aan toe, maar de later rijpende cabernet sauvignon was nog lang niet zo ver. Kenmerkend is ook een hoogst ongelijk rijpingverloop, zelfs binnen individuele percelen. Een cruciaal punt voor het slagen van de oogst was het werk in de wijngaard in de vorm van het verwijderen van trossen druiven en bladeren om toch een optimale rijping te bewerkstelligen en de kans op rotting te verkleinen. Spuiten tegen oïdium en meeldauw al evenzeer. Producenten met te grote opbrengsten kwamen ernstig in de problemen met de rijpheid van hun fruit. Overdreven extractie is alvast geen oplossing vanwege de onrijpe tannines van de cabernets. Voor Sauternes en overige liquoreuze wijnen zal 2006 evenmin als een groot jaar de boeken ingaan.

Bourgogne & Beaujolais - Ruim voldoende
De Bourgogne kende in 2006 een uiterst grillig groeiseizoen. Op een lange, koele winter volgde een koel en nat voorjaar. Pas in juni begon het beetje warmer te worden. Juli was ook in de Bourgogne erg heet, augustus daarentegen veel koeler dan normaal. Nat op de koop toe, zij het niet zo erg als in Nederland. Chablis kreeg plaatselijk wat hagel, terwijl in de Côte d'Or oïdium en meeldauw de kop opstaken. Vooral de pinot noir had daar veel last van. Eind augustus en in september ging alles evenwel een stuk beter dankzij aanhoudend mooi weer. Met de rijping kwam het daadoor uiteindelijk weer goed. Vreemd genoeg gaf Chablis hogere temperaturen te zien dan de veel zuidelijker Mâconnais, zodat de pluk daar eerder begon. Een beetje de omgekeerde wereld. Het was van belang om gegeven de plotseling snelle rijping en het gevaar van rotting snel en selectief te plukken. Bij de chardonnay is was de opbrengst vrij bescheidener als gevolg van kleine druiven door een niet optimale vruchtzetting. Saillant detail: tijdens de veiling van de Hospices de Beaune werden met name voor de witte wijnen van 2006 opmerkelijk hoge prijzen geboden. Ook al lijken de witte het er het beste van af te hebben gebracht, of die recordprijzen gerechtvaardigd zijn is vraag twee. In de Beaujolais redde het mooie septemberweer de oogst na de te warme maand juli en de te koude augustus. 2006 wordt er omschreven als een correct jaar en lijkt de eigenschappen van 2004 (fruit) en 2005 (structuur) te combineren. De natuurlijke alcoholgraden schommelen tussen 11º en 13º bij een goede kleur en dito zuren.

Rhône - Doorslaggevend succes
De Rhône is een van de winnaars binnen Frankrijk, zo niet dé winnaar van 2006. Zowel in het noordelijke als het zuidelijke deel. De angst voor een canicule als in 2003, met in juli temperaturen van rond 40ºC is niet bewaarheid. De ongewoon koele nachten en ochtenden in augustus zorgden juist voor een vertraagde rijping met de ontwikkeling van een bijzonder aromatisch potentieel. Een vlekkeloos verder verloop van de rijping resulteerde in wijnen met veel kleur, goede mostgewichten, rijpe tannines dankzij een perfecte fenolische rijpheid en voldoende zuren. De pluk ging over het algemeen halverwege september van start. Afgezien van een plaatselijke regenbui bleef het prachtig weer tot het eind van de maand en daarmee tot aan het einde van de pluk. Meegenomen in Côte-Rôtie was het behoorlijke volume van 2006, geen overbodige luxe na de erg kleine oogsten in 2003 en 2005. Ook in Châteauneuf-du-Pape kon na drie opeenvolgende droge jaren met droogte wat meer geplukt worden, al bleef de opbrengst relatief gezien laag. Verder is er volop reden tot tevredenheid, want met uitzondering van het verregende 2002 heeft het zuiden sinds 1998 een prachtige serie jaargangen gehad. Niets dan opgetogenheid derhalve en vergelijkingen met 1990...

Provence & Corsica - Goed
De Provence heeft het voordeel dat de schommelingen van jaar tot jaar hier minder zijn dan in de rest van Frankrijk, inclusief de zo dichtbij liggende Languedoc. Zo regende het in de Provence het in 2006 zowel voor als tijdens de pluk wat meer dan aan de andere kant van de Rhône. Rijpheid, zuurgraad en kleur zijn over het algemeen in orde. Hier en daar klinkt zelfs lichte bezorgdheid over de stevige alcoholpercentages, met name van de grenache. Op Corsica had men daar veel minder last van, omdat onweer halverwege september gepaard ging met de nodige neerslag.

Languedoc & Roussillon - Zeer geslaagd
Opgetogen geluiden komen uit Languedoc en Roussillon. Het fruit werd in de regel perfect rijp en gezond binnengehaald. De oogstomstandigheden waren eind augustus en in de loop van september ideaal met droog en zonnig weer. 's Morgens koel, in de middag warm. De wijnen beschikken over rijpe tannines, goede zuren en niet al te hoge alcoholpercentages. In de Roussillon liggen die overigens wat hoger dan in de Languedoc. Nog steeds in Roussillon heeft de syrah soms wat last gehad van de droogte en is er nogal wat verschil in opbrengst per perceel. Grenache deed het over de hele linie uitstekend.

Sud-Ouest - Jaar van de wijnmaker
Als het in Bordeaux regent, druppelt het in de Sud-Ouest... Zo ook in 2006. Appellations als Bergerac en Madiran kregen te maken met een nat najaar en de spreekwoordelijke uitdagingen voor producenten om er toch nog iets goeds van te maken. Beter zag het eruit in gebieden meer landinwaarts, zoals Gaillac. Men kon daar plukken voor het water met bakken naar beneden begon te komen.

Italië - Goed tot zeer goed
Italië kende over het algemeen een vrij wisselvallig voorjaar. Juni en juli waren droog en de nodige hitte, augustus wisselvallig en aan de natte kant. In het noorden ging dat nogal eens gepaard met hagel. Eind augustus begon een periode van rustig, warm weer die tot een ongestoorde rijping leidde. Een verstoring van de rust eind september bleek gelukkig van korte duur. Op Sicilië werden de eerste druiven reeds halverwege augustus geplukt bij temperaturen van boven de 30 graden, maar voor 'klassieke' druiven als sangiovese in Toscane en nebbiolo in Piemonte duurde het tot eind september, begin oktober voor men daar mee begon. Voor de Bordeauxvariëteiten in de Maremma en Bolgheri was minder geduld nodig. Half september was de pluk daar al in volle gang. Vooral in de noordelijke en centrale regio's van Italië lijkt 2006 een doorslaand succes te zijn geworden, ook al ligt de opbrengst ietsje onder die van afgelopen jaar.
Voor Toscane is 2006 een groot succes geworden. Men spreekt er zelfs van een ***** jaar en een 'memorabele oogst', dus dat belooft wat. Dankzij ideale weersomstandigheiden plukten producenten in Chianti druiven met veel suikers, veel concentratie, goede fenolische rijpheid (van de tannines). Kortom, fruit van een kwaliteit die de nodige Riserva-wijnen zal gaan opleveren. Identieke geluiden komen uit Montalcino voor de plaatselijke Brunello: goede rijpheid, gezonde druiven, ideale analyse, hoera-semming..
Nog meer positieve berichten, maar dan uit noordoostelijke regio's als Trentino-Alto Adige, Veneto (o.a. Soave) en Friuli. Ook hier deed de mooie nazomer goed werk, met als resultaat langzaam en perfect rijpende druiven, niet te hoge opbrengsten. A la 2003, maar met betere zuren. In Piemonte was regen tijdens de oogst van de nebbiolo enigszins spelbreker. Om die reden zal de kwaliteit in DOCG's als Barbaresco en Barolo goed zijn, maar niet uitzonderlijk.

Spanje - Prima jaar
Spanje kende in 2006 betrekkelijk weinig problemen. Droogte speelde dit jaar in ieder geval geen al te grote rol van betekenis. Sterker nog, vooral gebieden in het noorden van het land kregen vrij veel neerslag. Ook hier profiteerde men optimaal van een prachtige maand september met ideale oogstcondities. Naar schatting ligt de opbrengst gemiddeld 10 tot 12% boven die van 2005, terwijl de kwaliteit over de hele linie als zeer goed en zelfs uitstekend wordt omschreven

Portugal - Warm en droog
Warm, warm, warm. En droog. Nog maar weer eens een extreme zomer nadat dat de drie voorgaande jaren ook al het geval was geweest. Een en ander leidde in de meeste gebieden tot een kleinere opbrengst en zeer rijpe druiven. In zowel Bairrada, Estremadura, Ribatejo en Douro daalde het volume met 10% of meer ten opzichte van 2005. In de zuidelijke Alentejo steeg dat daarentegen juist met 20%. Vinho Verde meldt een goede zuurgraad, Douro en Dão problemen met de rode wijnen door de hitte, Estremadura extreem lage zuren, Alentejo een heel goede kwaliteit. Het laat zich dus makkelijk raden welk gebied zich tot winnaar mag uitroepen